Regel dit najaar een Impuls muziekonderwijs

28 september 2015

Dit najaar wordt de nieuwe regeling Impuls muziekonderwijs gelanceerd door het FCP en OCW. Eerder in 2015 begonnen 15 Vroege Starters al met de regeling. Een van hen is de Clipper uit Rotterdam. Het KCR duikt in de regeling en interviewde het FCP en de Clipper. Lees het hier.

 

Door: Manou van de Zande

 

Minister, koningin, ouders, leerkrachten: iedereen vindt muziekonderwijs op school belangrijk. Scholen uit heel Nederland kunnen dit najaar uit de ministeriële 'Impuls muziekonderwijs'-pot van 25 miljoen euro een subsidie aanvragen bij het Fonds voor Cultuurparticipatie (FCP). Op woensdag 14 oktober is de kick-off – in Rotterdam, bij het KCR.

 

Met de regeling Impuls muziekonderwijs slaan het FCP en het ministerie van OCW de handen ineen voor beter muziekonderwijs op Nederlandse basisscholen. Het KCR verzorgt het muzikale aftrapfeestje op woensdag 14 oktober vanaf 12.00 uur (locatie volgt nog). Tijdens de informatieve bijeenkomst daarna vertellen medewerkers van het FCP en het KCR hoe scholen van deze regeling gebruik kunnen maken. In dit blog legt Femie Willems van het FCP alvast uit hoe het werkt, en deelt muziekdocent Helen Schreuders van basisschool De Clipper in Rotterdam haar ervaringsdeskundigheid. De Clipper is namelijk een van de zogenaamde Vroege Starters: vijftien basisscholen, van Metslawier tot Tegelen, brengen hun Muziekimpulsplan al ten uitvoer.

Substantieel genoeg
“25 miljoen is een mooi bedrag. Weliswaar niet genoeg om de vakleerkracht weer in elke school terug te halen, maar substantieel genoeg voor een stevige impuls”, zegt Femie Willems, programmacoördinator Cultuureducatie met Kwaliteit-Muziek van het FCP. De regeling Impuls muziekonderwijs loopt van 2015-2020. Een school die dit najaar een aanvraag doet, krijgt (bij toekenning) de subsidie voor een periode van drie jaar, beginnend in schooljaar 2016/17. Willems: “Als school moet je dus in de toekomst kijken en een beleid voor een duurzaam muziekprogramma willen ontwikkelen.”


Door: Rinie Bleeker



Aanvraag doen
De subsidie is bedoeld voor àlle basisscholen; zowel scholen die al een muziekprogramma hebben als scholen waarbij van muziekonderwijs nog nauwelijks sprake is. Een schoolbestuur dat de subsidie aanvraagt moet een driejarenplan opstellen en daarbij op het volgende letten:

  • het plan moet toekomstgericht zijn: behalve goed doordacht ook voorzien van een tijdspad ná de subsidie, zodat een muziekprogramma niet instort als de subsidie ophoudt;
  • hoofdvereiste 1 is dat de groepsleerkrachten deskundiger moeten worden;
  • hoofdvereiste 2 is dat de school expertise van buiten naar binnen haalt: contact maken met muziekmensen in de buurt – en hen inzetten dus. Muziek- en kunstscholen, fanfares, de harmonie, musicerende ouders..;
  • scholen moeten vast nadenken over sponsoring en andere soorten ondersteuning. Bijvoorbeeld de plaatselijke Rotary club, het netwerk van ouders inzetten – zo kan een school naar lange termijn-financiering toewerken;
  • elk plan is op maat gemaakt voor één schoollocatie, dus afgestemd op de kinderen en het team aldaar.

Wel even voor gaan zitten dus.

Juf, durf te zingen
Willems: “Een van de hoofdmoten is om de groepsleerkrachten beter uit te rusten om muziekonderwijs te geven; we hebben veel 'verlegen' juffen en meesters! Muziekles begint bij zingen, en dat is best eng. In het algemeen kun je stellen dat groepsleerkrachten die met muziek iets kunnen, dun gezaaid zijn. Slechts 11 procent van de scholen vinden dat hun leerkrachten geschikt zijn om muziekonderwijs te geven. Dus dat is een opdracht binnen dit subsidieprogramma: vraag je af wat je je leerkrachten mee wilt geven, en hoe. Ga je een samenwerking aan met een buitenschoolse partner? Investeer je binnen je eigen team in de mensen die iets met muziek hebben?”

Vroege Starter: de Clipper
Vijftien scholen zijn geselecteerd om al dít schooljaar (2015/16) aan de slag te gaan. Hun plannen staan binnenkort op de site van het FCP. Een van die scholen is De Clipper in Rotterdam. Muziekdocent en cultuurcoördinator-in-opleiding Helen Schreuders stond aan de wieg van de aanvraag. Ze is nu zes jaar bij haar school in dienst als vakdocent, voor twee dagen in de week. “En dat willen we graag zo houden; vorig jaar ging er al een dag af en kon ik met moeite via een ander geldpotje de blokfluitlessen die ik had opgezet blijven geven. Tijdens mijn opleiding tot cultuurcoördinator hoorde ik in het nieuws over deze muziekimpuls. Minister Bussemaker is voor, we krijgen koninklijke steun van Maximá en Joop van den Ende heeft er ook wat mee. Wil Walvis van het KCR heeft ons toen begeleid in het maken van het plan voor de Vroege Starters.” Dat zijn zes overzichtelijke A-viertjes geworden, waarin Schreuders en directeur Helma Kemner per schooljaar doelen stellen en de uitvoering ervan praktisch beschrijven.


Door: Rinie Bleeker

 

Kosmisch onderwijs
Montessorischool De Clipper is kortgeleden begonnen met kosmisch onderwijs, waarin muziek in verschillende vakken een plek moet krijgen. Schreuders: “Kosmisch onderwijs draait om 'de grote thema's': heelal, aarde, leven en beschaving. We onderzoeken nu hoe muziek daarvan een onderdeel kan zijn. In ieder geval blazen we Zangexpress nieuw leven in. Daarnaast coach ik mijn collega's, zo'n vijftien leerkrachten, bij het overbrengen van muziek: zingen in de klas, podiumuitvoeringen begeleiden...” Schreuders vervolgt: “Wat betreft de aansluiting met buiten: we werken al samen met de SKVR-Wijkmuziekschool, en stimuleren ook doorstroming buiten schooltijd. Verder heb ik door de opleiding tot cultuurcoördinator geleerd hoe ik gerichter mensen kan binnenhalen, zodat we kiezen voor muzikale initiatieven die echt bij ons en kosmisch onderwijs passen.”
De muziekdocent verwacht niet dat iedere juf of meester direct staat te springen. “Helma en ik zullen het nog wel moeten verkopen! Het is niet méér werk, het wordt ander werk. Ik reken op een paar enthousiastelingen vanaf dag één, en anderen zullen later aanhaken. Zeer begrijpelijk trouwens; ze worden al zo lang vooral afgerekend op taal- en rekenonderwijs. Beetje dubbel toch: het ministerie wil graag meer en beter muziekonderwijs, maar er wordt nog steeds vooral getoetst op rekenen en taal.”

Muziek integreren
De diversiteit in aanpak bij de Vroege Starters is groot. Sommige scholen investeren in een vakdocent die in het begin intensief lesgeeft aan de juffen en meesters, en vervolgens elk jaar meer en meer verantwoordelijkheid aan hen overdraagt. Een school in Limburg gaat muziekles in het héle onderwijspakket integreren: van rekenen tot wereldoriëntatie. En in Koog aan de Zaan gaat een school de DaCapo-methode (een muzieklesmethode ontworpen door twee Engelse muziekpedagogen) toepassen.
Aan deze Muziekimpuls ging al het nodige vooraf. Het Fonds voor Cultuurparticipatie heeft een breed programma: Cultuureducatie met Kwaliteit. Daarnaast muzieksubsidieprogramma's zoals 'Kinderen maken muziek' (samen met het Oranjefonds) en 'Muziek voor ieder kind'. “Deze aanloop heeft ervoor gezorgd dat minister Bussemaker muziekonderwijs nu in bredere zin wil inzetten”, zegt Willems van het FCP. “Tegen de tijd dat deze subsidieronde afloopt – in 2020 dus – zou je als school een duurzaam muziekprogramma moeten hebben. Daarvoor heb je een rijke muzikale omgeving nodig, plus een gemeente en de school zelf die er geld voor vrijmaken. Alleen zo kun je muziekonderwijs bestendigen.”
 

Vraag naar de regeling Impuls muziekonderwijs bij je Cultuureducatie met Kwaliteit-partners en het KCR, en abonneer je alvast op de digitale nieuwsbrief van het FCP of het KCR. Op de FCP-website staan filmpjes ter inspiratie. Ben je geïnteresseerd of wil je meer informatie? Het KCR helpt je graag. Bel of mail ons op 010-2680380 of info@kc-r.nl.

 

Deze blog is geschreven in het kader van Cultuureducatie Met Kwaliteit