KCR's reactie op het preadvies van platform Onderwijs2032

22 oktober 2015

Het platform Onderwijs2032 presenteerde op 1 oktober haar preadvies op het onderwijs van de toekomst. Tynke Hiemstra van het KCR reflecteert.


In de kleine gymzaal van OBS De Pantarijn werd op 1 oktober het preadvies van het platform onderwijs2032 gepresenteerd. Dit platform adviseert staatssecretaris Dekker over welke kennis en vaardigheden kinderen nodig hebben om optimaal te kunnen functioneren in de samenleving van de toekomst. Dat de Pantarijn in De Meern voor de presentatie was uitgekozen kan geen toeval zijn: het is een openbare school met aandacht voor de talenten van elk kind. Aandacht voor maatwerk dus en laat dat nu precies zijn wat het platform de scholen van de toekomst adviseert. Want kinderen moeten gestimuleerd worden in creativiteit en in het ontwikkelen van nieuwsgierigheid, moeten leren omgaan met vrijheid en verantwoordelijkheid en moeten de kansen die de digitale wereld geeft leren benutten. Stuk voor stuk speerpunten die OBS De Pantarijn nu al hoog in het vaandel heeft staan.


En deze school staat niet alleen, zoals wel blijkt uit de vele reacties op twitter die op het advies volgden. In het kort kwamen die er veelal op neer dat het advies weinig vernieuwd is. 'Dit doen we toch allang?', kwam het van alle kanten. Misschien wel. Het platform pretendeert ook niet met volstrekt nieuwe inzichten te komen. Het heeft zich bij zijn advies gebaseerd op de ideeën, inzichten en observaties van scholen, ouders en andere betrokkenen, op wetenschappelijk onderzoek en op goede voorbeelden uit het buitenland.

Bovendien: doen we het écht al? Klagen we niet al jaren over het feit dat de klassen te groot zijn voor individuele aandacht, dat de nadruk op taal en rekenen de meer allround ontwikkeling van onze kinderen in de weg staat en dat de leerkracht te weinig tijd heeft om ergens echt aandacht aan te kunnen besteden? Nou dan! Genoeg aanleiding dus om onze Hollandse scepsis te laten varen en een advies als dit te omarmen.

Want wat zegt het platform precies? 'Om deel te kunnen nemen aan de samenleving heeft iedere leerling een basis aan kennis en vaardigheden nodig. Die basis verschaft hem of haar de benodigde kennis van de wereld. In het onderwijs van de toekomst blijven taal, rekenen en wiskunde van groot belang. Het Platform vindt dat ook Engels en digitale vaardigheden een plek in de basis moeten krijgen. Daarnaast krijgt burgerschap wat het Platform betreft een prominentere rol.' Aldus het preadvies dat in zijn geheelhier te vinden is. Het platform onderscheidt drie 'domeinen aan essentiële kennis': natuur & technologie, mens & maatschappij en taal & cultuur. Binnen taal & cultuur neemt kunstzinnige oriëntatie, wat het platform betreft, een belangrijke plek in. Hoewel niet zo duidelijk in het preadvies genoemd, benadrukt Paul Schnabel in zijn presentatie op De Pantarijn de rol van de kunsten in het curriculum, zoals bijvoorbeeld samen muziek maken.

Het advies is nadrukkelijk een preadvies. Gelukkig maar, want er ontbreken ook nog dingen. Zoals ouderbetrokkenheid (een kind kan zich immers alleen ontwikkelen tot een persoonlijk leider wanneer de ouders en de leerkracht de handen ineenslaan en samenwerken aan diens ontwikkeling) en een nadrukkelijke uitwerking van kunstzinnige oriëntatie. Daarom roept het platform alle scholen, ouders en betrokkenen op het advies te bestuderen en te voorzien van aanvullingen. 

Het platform zal zoveel mogelijk van alle feedback meenemen in het definitieve advies dat in december aan de staatssecretaris wordt overhandigd. En dan? Tja, dat is aan de heer Dekker. Laten we hopen dat er een goed doordacht traject volgt. Het is passend dat de verantwoordelijkheid voor de uiteindelijke uitvoering bij de scholen ligt. Maar het lijkt onwenselijk om ook het vraagstuk van de praktische uitvoerbaarheid bij het onderwijs te leggen. Omdat het een grote aanpassing vraagt van het gehele onderwijs, van de opleiding van de groepsleerkrachten tot en met de aansluiting van het primair onderwijs op het voortgezet onderwijs. Om dat te kunnen is meer nodig dan de goede wil van individuele partijen, dat vraagt om regie en coördinatie van bovenaf. 

Ook je stem laten horen?
Het platform vraagt reacties op haar preadvies. Kijk op onderwijs2032.nl en geef je mening.