Meemakers: tof onderwijsprogramma maar ook bron van waardevolle informatie 

Geplaatst op:

Het Rotterdamse culturele leven ontdekken, beleven en bekijken vanuit een ander perspectief, dat is waar het bij het innovatieve onderwijsprogramma Meemakers omgaat. Jongeren in het vo, mbo en hbo worden aan elkaar gekoppeld en onderzoeken elkaars interesses. Vervolgens kiezen ze een culturele activiteit en beleven die met elkaar. Femke Otto is het brein achter dit project en voert dit nu bijna drie jaar uit onder de vleugels van KCR. 

Hoe is Meemakers tot stand gekomen? 

Meemakers is begonnen als mijn afstudeerproject. Ik ben afgestudeerd als cultureel maatschappelijk vormer en daarvoor heb ik de opleiding medewerker maatschappelijke zorg op het Albeda College gedaan. Door mijn stages als activiteitenbegeleider in het speciaal onderwijs en bij onder andere RAAF (Rotterdam Art Adventure en Food), de Cultuurschool en Mentoren op Zuid ben ik me steeds meer gaan interesseren in cultuureducatie. Cultuureducatie verbindt verschillende werelden met elkaar en daar ga ik echt op aan. Voor mijn afstudeeronderzoek klopte ik aan bij KCR en daar kwam ik in contact met Clara Linders. Samen hebben we mijn onderzoeksvraag opgesteld: Hoe kunnen we vmbo-leerlingen meer verbinden met het culturele aanbod van de stad?  

Vervolgens ben ik veldonderzoek gaan doen door steeds met twee vmbo-leerlingen van Rotterdams Vakcollege De Hef op stap te gaan. Een belangrijk onderdeel daarbij was het achterhalen van hun interesses en hun kennis over het culturele aanbod in de stad. We bepaalden vervolgens samen waar we heen gingen. Ik ben in totaal met acht duo’s op pad geweest naar een tentoonstelling over science fiction in de Kunsthal, maar bijvoorbeeld ook naar Miniworld, waar we aan de baliemedewerker zijn gaan vragen of en waarom dit ook een culturele activiteit is. En naar Museum Rotterdam, waar leerlingen erachter kwamen dat er niet alleen maar oude dingen in musea liggen. Door met ze mee te gaan, verzamelde ik veel waardevolle informatie. Waar slaan ze op aan, wat zijn juist drempels en hoe kunnen die drempels worden weggenomen.  

Het belangrijkste dat ik terugkreeg van de leerlingen was dat ze het gaaf vonden dat ze eigenaarschap hadden over de activiteit, dat ze in kleine groepjes waren en op eigen tempo de activiteit konden uitvoeren. Door het kleine groepje was er volop ruimte voor reflectie. Mijn enthousiasme en kennis over de stad en de culturele activiteiten werkten daar ook in mee. Toen dacht ik één en één is twee. We moeten studenten koppelen aan leerlingen en ze zo vanuit de motivatie van de leerlingen samen het voor hen nog onbekende culturele aanbod van de stad laten ontdekken. Met een student aan je zijde de stad als speelveld zien. Dit heb ik toen verwerkt in een advies aan KCR. 

 

En dat advies is nu realiteit geworden? 

Ja, niet lang na mijn afstuderen kwam Clara bij me of ik het project wilde uitvoeren als zzp’er met drie jaar ontwikkeltijd. Die kans kon ik niet laten schieten. Ik heb toen een pilot opgezet waarbij studenten van de hbo-opleiding Docent beeldende kunst en vormgeving op de Willem de Kooning Academie twee aan twee aan vmbo-leerlingen van het Zuiderpark college werden gekoppeld. Dat sloeg aan beide kanten zo aan, dat we het jaar daarop met alle eerstejaars van de docentenopleiding Meemakers zijn gaan draaien. Echt fantastisch dat het zo ging en supertof dat ik die kans kreeg!  

Het gaat zelfs zo goed dat het project is uitgebreid naar het mbo, hoe is dat gegaan? 

Ja klopt, daar lag nog een kans omdat er in het mbo nog relatief weinig gebeurt met cultuureducatie en er behoefte is aan ideeën hoe dat gerealiseerd kan worden. Met hulp van Swendeline Ersilia ben ik de mogelijkheden gaan verkennen bij de opleiding Medewerker maatschappelijke zorg op het Zadkine. We hebben daar een pilot gedraaid waarbij de mbo-studenten onderling in groepjes van drie aan elkaar werden gekoppeld. Zij organiseerden dus voor elkaar een culturele activiteit. Ook die methodiek had potentie om door te ontwikkelen, het smaakte naar meer!  

De studenten en leerlingen kiezen de activiteit zelf, hoe doen ze dat precies? 

Ze mogen echt zelf bepalen wat ze gaan doen, maar we stimuleren wel om voor een nieuwe activiteit kiezen. Dit doen we met een kwadrant-poster waar vier vakken op staan: ‘yeah’, ‘mwah’, ‘hier komen we nooit’ en ‘hier komen we vaak’. De groepjes plakken foto’s van culturele activiteiten op de poster in het voor hen passende vak. De studenten in de groep die de activiteit organiseren, kiezen vervolgens een activiteit die matcht met het vak ‘yeah’, maar ook met ‘hier komen we nooit’ en zoeken vervolgens naar aanbod dat daarbij aansluit of doen een beroep op hun eigen creativiteit. Zo zorgen we ervoor dat we met Meemakers op die stretchzone zitten want de activiteit sluit wel aan bij de interesses van de studenten, maar is tegelijkertijd ook vernieuwend. 

Welke activiteiten komen zoal voorbij? 

Het is mooi om te zien dat studenten zelf bepalen wat voor hen kunst en cultuur is. De activiteiten vinden lang niet alleen binnen de muren van theaters en musea plaats. Zo ging een groepje met elkaar vasten en het vasten verbreken, dat vind ik nou memorabel cultuuronderwijs! Verder merk ik dat hbo-studenten meer gebruik maken van hun eigen netwerk. Voor een graffiti-, greenscreen- of zeefdruk workshop vliegen ze makkelijk een kennis in. Het mbo maakt meer gebruik van de grote clubs en zetten hun MBO Card in voor korting om zo binnen het budget van 7,50 per persoon, per activiteit te blijven. Ook de Markthal is populair voor een culturele proeverij.   

Wat is de kracht van Meemakers denk je? 

Wat het project zo bijzonder maakt is dat je niet alleen voor jezelf een culturele activiteit uitvoert maar het ook vanuit een ander perspectief ervaart door er iemand anders mee naar toe te nemen. Die uitwisseling van elkaars blikken op de wereld is al heel veel waard. Dat is wat mij betreft de ultieme vorm van cultuureducatie, het verbinden van mensen en ze van elkaar laten leren. Ook het gesprek in de metro naar de activiteit toe hoort daarbij.  

Daarnaast snijdt het mes aan twee kanten. De leerling/student die de activiteit meemaakt, leert de stad kennen en doet nieuwe ervaringen op. De student die de activiteit organiseert, leert hoe je doelgroepenonderzoek doet, hoe je een activiteit moet opzetten, hoe je dat vervolgens moet begeleiden en evalueren. Dat is echt verrijkend en leerzaam omdat de studenten ook als ze straks afgestudeerd zijn zelfstandig activiteiten moeten kunnen opzetten voor verschillende doelgroepen.   

Op dit moment zijn studenten van het Albeda College met Meemakers bezig, hoe gaat het daarmee?  

Het gaat super goed. 330 studenten van de opleiding Sociaal werk van het Albeda College hebben de afgelopen weken de zelf-georganiseerde activiteiten ‘meegemaakt’. Omdat dit een hele grote editie is met heel veel studenten heb ik in samenwerking met Giovanna Zagarella van het Albeda de docenten vooraf getraind. De school kan het programma op deze manier dus zelfstandig draaien. Ik blijf uiteraard wel betrokken omdat er zoveel informatie te halen valt. Naast een tof onderwijsprogramma is Meemakers ook een groot doorlopend onderzoek. Door de studenten te blijven vragen waar ze op aan slaan en waar ze hun keuzes op baseren, blijven we waardevolle informatie verzamelen.  

Welkom op onze website!

KCR maakt op deze website gebruik van cookies. We gebruiken cookies voor het bijhouden van statistieken (de cookies van Google Analytics zijn volledig geanonimiseerd), om voorkeuren op te slaan, en voor marketingdoeleinden. Door op 'optimaal' te klikken, ga je akkoord met het gebruik van alle cookies zoals omschreven in onze cookie verklaring. Je hebt ook de keuze voor 'minimaal', als je dit liever niet hebt.